Boos over idee van negatieve rente? U betaalt waarschijnlijk nu al om te mogen sparen

Banken moeten juist wel negatieve rente rekenen op spaargeld. Dat zei de voorzitter van de European Banking Federation (EBF) vrijdag in het FD. Volgens Jean-Pierre Mustier werkt het rentebeleid van de Europese Centrale Bank pas goed als de banken het doorberekenen aan de klant. De ECB wil dat mensen minder sparen en meer uitgeven, en dat is precies wat negatieve spaarrente kan bewerkstelligen.

Het is vloeken in de Nederlandse kerk. Onze banken vrezen dat zo’n straf op sparen de geschiedenis in zal gaan als de grootste marketingblunder aller tijden. Het levert de bank niet veel op, maar slaat wel voor jaren een gat in de toch al niet bijster sterke reputatie van de banken. Met een beetje pech wordt betalen-om-te-sparen net zoiets als dat kwartje-van-Kok uit 1991, waarvan bij sommige autorijders ruim een kwart eeuw later nog stoom uit de oren komt.

Politici voelen de potentiële woedefactor van negatieve rente haarfijn aan en roepen vast om een verbod. Volgens tv-programma Radar is 96% van de Nederlanders voor zo’n wettelijke maatregel. ‘De banken maken al winst genoeg en bankiers verdienen te veel’, luiden de onderbuikgevoelens. Minister Wopke Hoekstra van Financiën is niet enthousiast over een verbod op negatieve spaarrente, maar sluit het ook niet bij voorbaat uit.

Ophef genoeg. Maar wat tot nu toe nog in de discussie ontbrak is het feit dat de spaarrente al lang negatief is. Of beter: het rendement op spaargeld is voor de meeste spaarders negatief. Niet omdat de inflatie hoger is dan de spaarrente, en ook niet omdat de belastingdienst langskomt voor de vermogensrendementsheffing, maar gewoon omdat de bank per saldo geld vraagt in plaats van geeft.

Voor een simpele betaal- en spaarrekening betaalt u bij de bank iedere maand een klein bedrag. Bij Rabobank, ING en ABN Amro is dat €1,55 per maand, of te wel €18,60 per jaar. Bij SNS Bank kost het €2,75 (€33,00) en bij Triodos €3,00 (36,00). Het kan ook duurder, maar dan krijgt u er bijvoorbeeld een creditcard of tweede rekening bij.

De rentes op direct opvraagbaar spaargeld zijn bij deze banken inmiddels zo ver gezakt, dat alleen grote spaarders deze kosten nog goed kunnen maken. Zo betaalt Rabobank 0,03% rente op een internetspaarrekening. Pas bij een spaartegoed van €62.000 is die renteopbrengst voldoende om de jaarlijkse kosten te dekken. Voor spaarders met een lager tegoed geldt dus nu al dat de spaarrente de facto negatief is.

ING en ABN Armo vergoeden 0,02% rente, dus daar moet je zelfs €93.000 sparen om quitte te spelen. Bij SNS krijg je 0,07%, dus ondanks de hogere kosten loopt het negatieve spaarrendement ‘slechts’ tot €47.000. Triodos, ten slotte, vergoedt al helemaal geen rente meer, waardoor het rendement op ieder spaartegoed per saldo negatief is. Iedereen die roept dat, zodra de spaarrente negatief wordt, hij z’n spaargeld cash opneemt, kan maandag dus al naar de bank rennen.

Maar doe dat liever toch maar niet. Allereerst omdat geld thuis bewaren ook niet gratis is. U moet een kluis kopen, uw diefstalverzekering verhogen en slaapt voortaan misschien een stuk minder lekker met al dat briefgeld in huis. Cash heeft in die zin een nog veel negatiever rendement.

Bovendien: waarom denken wij eigenlijk dat we spaarrente horen te krijgen op onze internetspaarrekening? Het geld is direct opvraagbaar en via de app van de bank kun je het in een seconde van spaar- naar betaalrekening swipen. Het is eigenlijk helemaal geen spaarrekening, maar een soort tweede betaalrekening; een handig potje om financieel overzicht te houden. Service van de bank, waar we best iets voor mogen betalen.

Echt sparen betekent voor langere tijd afscheid nemen van je geld. Bijvoorbeeld via een termijndeposito. Zet je geld weg voor een, vijf of tien jaar en de bank betaalt gewoon een lage, maar positieve spaarrente. Ook na aftrek van kosten en ook als bankvoorzitter Mustier z’n zin krijgt.

(FD)